CHIQINDILARNI BIOGAZGA AYLANTIRISH ORQALI ISSIQXONA GAZLARI EMISSIYASINI KAMAYTIRISH IMKONIYATLARI

Authors

  • Abdusayitov Jonibek Sadullayevich Samarqand davlat veterinariya meditsinasi, chorvachilik va biotexnologiyalar universiteti, biotexnologiya ta`lim yo‘nalishi 202-guruh talabasi
  • Qoʻziyeva Oftoboy Mamarajabovna Samarqand davlat veterinariya meditsinasi, chorvachilik va biotexnologiyalar universiteti, dorivor o'simliklarni etishtirish va qayta ishlash ishlab chiqarish ta'lim yo'nalishi 203-guruh talabasi
  • Narzullayeva Zarnigor Oybekovna Samarqand davlat veterinariya meditsinasi, chorvachilik va biotexnologiyalar universiteti, biotexnologiya ta`lim yo‘nalishi 302-guruh talabasi

Keywords:

organik chiqindilar, biogaz, anaerob fermentatsiya, biokonversiya, metan, issiqxona gazlari, qayta tiklanuvchi energiya, chiqindilarni qayta ishlash, ekologik barqarorlik

Abstract

Ushbu maqolada organik chiqindilarni anaerob biokonversiya qilish orqali biogaz olish texnologiyasi hamda uning issiqxona gazlari emissiyasini kamaytirishdagi imkoniyatlari yoritilgan. Organik chiqindilarning nazoratsiz parchalanishi natijasida atmosferaga metan va boshqa issiqxona gazlarining ajralishi ekologik muammolarni kuchaytiradi. Anaerob fermentatsiya jarayonida esa organik moddalardan tarkibida asosan metan va karbonat angidrid bo‘lgan biogaz olinib, undan qayta tiklanuvchi energiya manbai sifatida foydalanish mumkin. Maqolada chorvachilik, qishloq xo‘jaligi, oziq-ovqat va maishiy organik chiqindilarni biogaz ishlab chiqarishga yo‘naltirishning ekologik va energetik afzalliklari tahlil qilinadi. Shuningdek, biogaz texnologiyasining chiqindilarni samarali boshqarish, qazilma yoqilg‘ilarga bo‘lgan ehtiyojni kamaytirish va iqlim o‘zgarishini yumshatishdagi ahamiyati ko‘rib chiqiladi. Ushbu texnologiyaning kompleks qo‘llanilishi chiqindilarni muhim energetik resursga aylantirish imkonini beradi.

References

IEA. (2020). Outlook for biogas and biomethane: Prospects for organic growth. International Energy Agency. https://www.iea.org/reports/outlook-for-biogas-and-biomethane-2020

Zhang, C., Su, H., Baeyens, J., & Tan, T. (2014). Reviewing the anaerobic digestion of food waste for biogas production. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 38, 383–392. https://doi.org/10.1016/j.rser.2014.05.050

Bong, C. P. C., Lim, L. Y., Lee, C. T., Klemeš, J. J., Ho, C. S., & Ho, W. S. (2018). The characterisation and treatment of food waste for improvement of biogas production during anaerobic digestion – A review. Journal of Cleaner Production, 172, 1545–1558. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2017.10.199

Chiu, S. L. H., & Lo, I. M. C. (2016). Reviewing the anaerobic digestion and co-digestion process of food waste. Bioresource Technology, 200, 977–986. https://doi.org/10.1016/j.biortech.2015.11.025

Wong, J. W. C., Zhou, Y., & Kurade, M. B. (2017). Pretreatment of food waste for methane and hydrogen recovery: A review. Bioresource Technology, 245, 1197–1204. https://doi.org/10.1016/j.biortech.2017.05.152

Ammar, M., Al-Sarkhi, A., & El-Nazer, C. (2025). Anaerobic digestion of organic waste for bioenergy production: Optimization, performance, and sustainability—A review. Renewable Energy Focus, 52, 100612. https://doi.org/10.1016/j.ref.2024.100612

Kadam, R., Sharma, Y. C., & Kumar, A. (2023). Recent advances in co-digestion conjugates for anaerobic digestion of food waste. Environmental Science and Pollution Research, 30(12), 32115–32130. https://doi.org/10.1007/s11356-023-25412-x

Angelidaki, I., Treu, L., Tsapekos, P., Campanaro, S., & Kougias, P. G. (2018). Biogas upgrading and utilization: Current status and perspectives. Biotechnology Advances, 36(2), 452–466. https://doi.org/10.1016/j.biotechadv.2018.01.011

Mulat, D. G., Dibdiakova, J., & Horn, S. J. (2018). Microbial community dynamics during anaerobic digestion of agricultural and food waste. Biolink & Bioenergy, 119, 342–351. https://doi.org/10.1016/j.biombioe.2018.09.015

Ariyanto, E., Budi, S., & Mulyani, S. (2021). Optimization of temperature and pH parameters in anaerobic digester performance for biogas yield enhancement. Energy for Sustainable Development, 64, 88–95. https://doi.org/10.1016/j.esd.2021.08.003

Siddique, M. N. I., & Wahid, Z. A. (2018). Achievements and perspectives in anaerobic co-digestion of animal manure and crop residues. Clean Technologies and Environmental Policy, 20(3), 441–459. https://doi.org/10.1007/s10098-018-1485-6

Xu, F., Li, Y., Ge, X., Yang, L., & Li, Y. (2018). Anaerobic digestion of food waste for bioenergy production: Progress and challenges. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 90, 323–335. https://doi.org/10.1016/j.rser.2018.03.081

Tyagi, V. K., & Lo, S. L. (2013). Application of thermal pretreatment strategies for sludge and organic waste anaerobic digestion. Reviews in Environmental Science and Bio/Technology, 12(4), 329–350. https://doi.org/10.1007/s11157-013-9317-7

Karki, R., Chuenchart, W., Logroño, W., Saritpongteeraka, K., & Chaiprapat, S. (2021). Anaerobic co-digestion of agricultural wastes and food waste for enhanced biogas production and digestate quality. Journal of Environmental Management, 296, 113174. https://doi.org/10.1016/j.jenvman.2021.113174

Rios, A. M., Alvarez, R. A., & Garcia, R. (2024). Thermal integration and bioenergy utilization in agricultural greenhouses using biogas systems. Applied Energy, 355, 122280. https://doi.org/10.1016/j.apenergy.2023.122280

Downloads

Published

2026-10-03