ORGAN TRANSPLANTATSIYASINING DINSHUNOSLIK VA BIOETIKA NUQTAI NAZARIDAN TAHLILI

Authors

  • Ro‘ziyev Navro‘z Ixtiyor o‘g‘li,Xudoynazarova Odina Ravshan qizi Toshkent Davlat Tibbiyot Universiteti Ijtimoiy fanlar kafedrasi o‘qituvchisi,Toshkent Davlat Tibbiyot Universiteti talabasi

Keywords:

Maqolaning asosiy e’tibori bioetikaning to‘rtta fundamental tamoyili (avtonomiya, zarar yetkazmaslik, yaxshilik qilish va adolat) hamda jahonning yetakchi dinlari (Islom, Xristianlik, Iudaizm)dagi donorlikka oid fatvo va qarashlarga qaratilgan. Shuningdek, maqolada

Abstract

Ushbu maqolada zamonaviy tibbiyotning eng bahsli va ijtimoiy ahamiyatga molik yo‘nalishlaridan biri — organ transplantatsiyasining konseptual asoslari tadqiq etiladi. Tadqiqotda inson a’zolarini ko‘chirib o‘tkazish amaliyoti shunchaki jarrohlik muolajasi sifatida emas, balki huquqiy, axloqiy va diniy qadriyatlar to‘qnashuvchi murakkab fenomen sifatida tahlil qilingan.

References

Normativ-huquqiy hujjatlar:

​1.O‘zbekiston Respublikasining Qonuni. "Inson a’zolari va to‘qimalarining transplantatsiyasi to‘g‘risida"gi O‘RQ-768-sonli Qonuni. – Toshkent, 2022-yil 11-may.

​2.World Health Organization (WHO). Guiding Principles on Human Cell, Tissue and Organ Transplantation. – Geneva: WHO Press, 2010.

​3.The Istanbul Declaration on Organ Trafficking and Transplant Tourism. Revised edition. – Istanbul, 2018.

​2. Bioetika va tibbiy etika bo‘yicha fundamental asarlar:

​4.Beauchamp, T. L., & Childress, J. F. Principles of Biomedical Ethics. 8th Edition. – Oxford University Press, 2019. – 512 p. (Bioetikaning 4 tamoyili bo‘yicha asosiy qo‘llanma).

​5.Veatch, R. M., & Ross, L. F. Transplantation Ethics. 2nd Edition. – Washington, D.C.: Georgetown University Press, 2015. – 464 p.

​6.Kushner, T. K. The Ethics of Organ Transplantation (The Cambridge Medical Ethics Series). – Cambridge University Press, 2012.

Diniy-falsafiy va islom huquqi manbalari:

​7.Sachedina, A. Islamic Biomedical Ethics: Principles and Application. – Oxford University Press, 2009. – 288 p. (Islomda bioetika va uning amaliyoti tahlili).

​8.O‘zbekiston Musulmonlari idorasi. Zamonaviy fiqhiy masalalar (Fatvolar to‘plami). – Toshkent: "Movarounnahr", 2021.

​9.Al-Qaradawi, Y. Fatawa al-Mu'asira (Zamonaviy fatvolar). 3-jild. – Qohira: Dar al-Qalam, 2003.

​4. Ilmiy maqolalar va davriy nashrlar:

​10.Hamrayev, Sh. G‘., & G‘ulomov, A. A. "Transplantologiyaning huquqiy va etik aspektlari". // O‘zbekiston Tibbiyot Jurnali, №4, 2023. – B. 45–52.

​11.Steinberg, D. "Biomedical Ethics and the Law of Organ Transplantation". // Journal of Medical Ethics, Vol. 44, Issue 2, 2020.

​12.Caplan, A. L. "The Ethics of Organ Allocation". // The New England Journal of Medicine, 2018.

​5. Elektron va axborot resurslari:

​13.The Transplantation Society (TTS). Official Global Website. – [Elektron resurs]: www.tts.org (Murojaat sanasi: 2026-yil mart).

​14.UNESCO Global Ethics Observatory (GEObs). Database on Bioethics. – [Elektron resurs]: www.unesco.org/shs/ethics/geobs.

Downloads

Published

2026-04-02

How to Cite

Ro‘ziyev Navro‘z Ixtiyor o‘g‘li,Xudoynazarova Odina Ravshan qizi. (2026). ORGAN TRANSPLANTATSIYASINING DINSHUNOSLIK VA BIOETIKA NUQTAI NAZARIDAN TAHLILI. IQRO , 21(1), 21–24. Retrieved from https://www.wordlyknowledge.uz/index.php/iqro/article/view/5874

Issue

Section

Articles