QO‘SHILGAN QIYMAT SOLIG‘I (QQS) TIZIMINI TAKOMILLASHTIRISH MUAMMOLARI
Keywords:
qo‘shilgan qiymat solig‘i; QQS; soliq tizimi; soliq ma’murchiligi; VAT gap; elektron tijorat; raqamlashtirish; elektron hisob-faktura; fiskal samaradorlik; soliq islohotiAbstract
Ushbu maqolada qo‘shilgan qiymat solig‘i (QQS) tizimini takomillashtirish bilan bog‘liq asosiy muammolar va ularni bartaraf etish yo‘llari tahlil qilinadi. Tadqiqotda QQS tizimi samaradorligiga salbiy ta’sir ko‘rsatuvchi omillar, xususan, soliq bazasining torayishi, ko‘plab imtiyoz va istisnolar, QQS bo‘yicha yo‘qotishlar (VAT gap), QQSni qaytarish mexanizmidagi murakkabliklar, shuningdek, elektron tijorat va raqamli savdo sharoitida soliq ma’murchiligini yuritishdagi qiyinchiliklar ko‘rib chiqilgan. Tahlil natijalari shuni ko‘rsatadiki, QQS tizimini takomillashtirish uchun soliq bazasini optimallashtirish, asossiz imtiyozlarni qisqartirish, nazorat mexanizmlarini kuchaytirish, elektron hisob-faktura va raqamli monitoring vositalarini keng joriy etish, shuningdek, ijtimoiy adolatlilikni ta’minlovchi yondashuvlardan foydalanish zarur. Maqolada QQS tizimini modernizatsiya qilish fiskal barqarorlikni mustahkamlash, soliq tushumlarini oshirish va soliq ma’murchiligini soddalashtirishning muhim omili sifatida asoslab beriladi.References
O‘zbekiston Respublikasi. O‘zbekiston Respublikasining Soliq kodeksi. 2019 yil 30 dekabr, LEX.UZ. QQSni hisoblash, to‘lash, hisobga olish va qaytarish bilan bog‘liq umumiy huquqiy asoslarni belgilaydi.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti. “Qo‘shilgan qiymat solig‘i hamda chet el yuridik shaxslari bilan bog‘liq soliq ma’murchiligini takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” 489-son qaror. 2020 yil 14 avgust, LEX.UZ. QQS ma’murchiligini takomillashtirish, salbiy farqni qoplash va hisobvaraq-fakturalar yuritish tartiblarini belgilaydi.
O‘zbekiston Respublikasi Soliq qo‘mitasi. QQSni qaytarib olish uchun ariza shart emas: salbiy summani hisobotda ko‘rsatish kifoya. Rasmiy axborot xabari. QQSni qaytarish mexanizmining soddalashtirilgan amaliy tartibini tushuntiradi.
Review.uz. QQSning salbiy summasini qoplash uchun soliq organlariga ariza bilan murojaat qilish talabi bekor qilinadi. Tahliliy material
O‘zbekiston Respublikasi Soliq qo‘mitasi. Qo‘shilgan qiymat solig‘i (QQS) hisobot shaklini to‘ldirish bo‘yicha videoqo‘llanma. 2024. QQS hisobotlarini topshirish bo‘yicha amaliy ko‘rsatmalarni beradi.
ressive VAT.** IMF Working Paper; 2024. QQSning regressiv ta’sirini kamaytirish va fiskal samaradorlikni saqlash bo‘yicha yondashuvlarni yoritadi.
Worlon Tax Digitalization: Why Direct E-payments Matter.** World Bank Blogs; 2025. Soliq to‘lovlarini raqamlashtirish va elektron to‘lovlarning ma’murchilik samaradorligiga ta’sirini tushuntiradi. arda bitta toza, yakuniy maqola formatidagi “References” bo‘limi qilib ham qayta tartiblab beraman.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
Articles published in IQRO — Scientific Methodological Journal are licensed under the Creative Commons Attribution 4.0 International License (CC BY 4.0).
Authors retain copyright and grant the journal the right of first publication.
Users may read, download, copy, distribute, print, search, or link to the full texts of articles, provided that the original authors and the journal are properly cited.
Published materials may be used, distributed, and reproduced in any medium, provided that the original work is properly cited.



Uzbekistan
Türkiye
Kazakhstan
Kyrgyzstan
Turkmenistan
Azerbaijan
India
Republic of Korea
Japan
United States of America
Kosovo