BOSHLANG‘ICH SINF TABIIY FAN DARSLIKLARIDA TADQIQOTCHILIK KO‘NIKMALARINI RIVOJLANTIRUVCHI TOPSHIRIQLAR TIZIMINI TAKOMILLASHTIRISH
Keywords:
boshlang‘ich ta’lim, tabiiy fanlar, yangi avlod darsliklari, tadqiqotchilik ko‘nikmalari, TIMSS, kompetensiyaviy yondashuv, mashq daftarlari, amaliy topshiriqlar, tabiiy-ilmiy savodxonlik, xalqaro tajriba, Finlandiya, SingapurAbstract
Mazkur maqolada boshlang‘ich sinf tabiiy fan darsliklarida tadqiqotchilik ko‘nikmalarini rivojlantiruvchi topshiriqlar tizimini takomillashtirish masalasi yoritilgan. Unda yangi avlod darsliklarining mazmun-mohiyati, ularning ustuvor jihatlari hamda TIMSS xalqaro baholash dasturi talablariga muvofiq shakllantirilgan topshiriqlarning o‘quvchilar bilimini rivojlantirishdagi ahamiyati tahlil qilingan. Xususan, kompetensiyaviy yondashuv asosida ishlab chiqilgan topshiriqlar o‘quvchilarni atrof-muhit hodisalarini kuzatish, tabiatdagi jarayonlarni anglash, savollar qo‘yish, mustaqil fikrlash va muammolarga yechim topishga undashi bilan ahamiyatlidir. Shuningdek, so‘nggi yillarda ta’lim jarayoniga mashq daftarlarining joriy etilishi tabiiy fanlarni o‘qitishda nazariy bilimlarni amaliy faoliyat bilan uyg‘unlashtirish imkoniyatini kengaytirdi. Mashq daftarlarida berilgan topshiriqlar orqali o‘quvchilarning kuzatish, tajriba o‘tkazish, amaliy ishlarni bajarish, yasash, modellashtirish va ijodiy fikrlash qobiliyatlari rivojlantiriladi. Bundan tashqari, yangi avlod darsliklarini yaratishda ta’lim sohasida o‘ziga xos tajribaga ega bo‘lgan Finlandiya va Singapur kabi davlatlarning ilg‘or pedagogik yondashuvlari hamda darslik yaratish tajribalaridan foydalanish masalalariga e’tibor qaratilgan. Mazkur yondashuvlar boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida tabiiy-ilmiy savodxonlikni shakllantirish va tadqiqotchilik ko‘nikmalarini rivojlantirishga xizmat qiladi.
References
Me’yoriy-huquqiy hujjatlar
O‘zbekiston Respublikasining “Ta’lim to‘g‘risida”gi Qonuni. 2020-yil 23-sentabr, O‘RQ-637-son.
O‘zbekiston Respublikasi umumiy o‘rta ta’limning davlat ta’lim standarti va tegishli o‘quv dasturlari.
II. Xalqaro ilmiy-metodik manbalar
Mullis, I.V.S., Martin, M.O., von Davier, M. (Eds.). TIMSS 2023 Assessment Frameworks. — Boston: TIMSS & PIRLS International Study Center, 2021.
Finnish National Agency for Education. National Core Curriculum for Basic Education 2014. — Helsinki, 2016.
Ministry of Education, Singapore. Science Teaching and Learning Syllabus: Primary. — Singapore, 2023.
Harlen, W. Teaching and Learning Primary Science. — London: SAGE Publications, 2015.
National Research Council. National Science Education Standards. — Washington, DC: National Academy Press, 1996.
Dewey, J. How We Think. — Boston: D.C. Heath & Co., 1910.
III. Internet manbalari
O‘zbekiston Respublikasi qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — https://lex.uz
TIMSS & PIRLS International Study Center. — https://timssandpirls.bc.edu
Finnish National Agency for Education. — https://www.oph.fi/en
Singapore Ministry of Education. — https://www.moe.gov.sg
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
Articles published in IQRO — Scientific Methodological Journal are licensed under the Creative Commons Attribution 4.0 International License (CC BY 4.0).
Authors retain copyright and grant the journal the right of first publication.
Users may read, download, copy, distribute, print, search, or link to the full texts of articles, provided that the original authors and the journal are properly cited.
Published materials may be used, distributed, and reproduced in any medium, provided that the original work is properly cited.



Uzbekistan
Türkiye
Kazakhstan
Kyrgyzstan
Turkmenistan
Azerbaijan
India
Republic of Korea
Japan
United States of America
Kosovo