RAQAMLI SUVERENITET TUSHUNCHASI VA TA‘MINLASH MEXANIZMLARI

Authors

  • Maxmudova Shohsanam Ilhomjon qizi Toshkent davlat yuridik universiteti Xalqaro huquq va qiyosiy huquqshunoslik fakulteti 3-kurs talabasi

Keywords:

Raqamli suverenitet, ma’lumotlarni lokalizatsiya qilish, kiberxavfsizlik, milliy infratuzilma, fuqarolarning raqamli huquqlari, texnologik mustaqillik, xalqaro hamkorlik, platforma boshqaruvi

Abstract

Ushbu maqolada raqamli suverenitet tushunchasi, uning davlatlar va jamiyat hayotidagi o‘rni hamda O‘zbekistonda uni ta’minlash mexanizmlari keng tahlil qilinadi. Raqamli suverenitet milliy raqamli infratuzilma, ma’lumotlar oqimi, texnologik platformalar va foydalanuvchilar ma’lumotlari ustidan nazoratni o‘z ichiga oladi. Maqolada ma’lumotlarni lokalizatsiya qilish, milliy kiberxavfsizlik qonunchiligi, texnik infratuzilma, xalqaro hamkorlik va platformalarni boshqarish orqali suverenitetni mustahkamlash yondashuvlari ko‘rib chiqiladi. Global tajribalar, jumladan Yevropa Ittifoqi GDPR va boshqa rivojlangan davlatlardagi huquqiy mexanizmlar tahlil qilib, O’zbekiston sharoitida raqamli makon va fuqarolarning raqamli huquqlarini muvozanatli himoya qilish zaruriyatini ochib berishga harakat qilinadi hamda barqaror raqamli rivojlanish uchun yo‘l xaritasini taklif qiladi.

References

World Economic Forum, "What is digital sovereignty and how are countries

approaching it?" (10 January 2025),

https://www.weforum.org/stories/2025/01/europe-digital-sovereignty/.

Julia Pohle and Thorsten Thiel, "Digital sovereignty," Internet Policy Review, (17 December 2020), https://doi.org/10.14763/2020.4.1532.

European Centre for Development Policy Management (ECDPM), "Global approaches to digital sovereignty: competing definitions and contrasting policies," Discussion Paper No. 344 (2023), p. 7, https://ecdpm.org/application/files/7816/8485/0476/Global-approaches-digital- sovereignty-competing-definitions-contrasting-policy-ECDPM-Discussion- Paper-344-2023.pdf.

Immuta, "Data Localization: A Complete Overview" (January 2026), https://www.immuta.com/blog/data-localization/; Captain Compliance, "Data Localization Laws By Country" (June 2024).

Regulation (EU) 2016/679 (GDPR), 44–46-moddalar, https://gdpr-info.eu.

NPR, "Brazil starts blocking X amid dispute with Elon Musk" (30 August 2024), https://www.npr.org/2024/08/30/nx-s1-5096220/.

Margarita Robles-Carrillo, "Sovereignty vs. Digital Sovereignty," Journal of Digital Technologies and Law, (2023), https://doi.org/10.21202/jdtl.2023.29.

ITU Resolution 102 (Rev. Bucharest, 2022); UN General Assembly, Global Digital Compact, adopted at Summit of the Future (September 2024). 2. Regulation (EU) 2016/679 of the European Parliament and of the Council (Genal Data Protection Regulation), 2016.

Association for Progressive Communications, "UN General Assembly adopts record number of resolutions on internet governance," https://www.apc.org/en/news/un-general-assembly-adopts-record-number- resolutions-internet-governance-and-policy-mixed.

ITU Resolution 102 (Rev. Bucharest, 2022), ITU's role with regard to international public policy issues pertaining to the Internet, https://sdgs.un.org/un-system-sdg-implementation/international- telecommunication-union-itu-54247.

O'zbekiston Respublikasi Prezidentining PF-6079-son Farmoni (5 oktyabr 2020), "Raqamli O'zbekiston — 2030" strategiyasi; https://lex.uz/ru/docs/-5030957 3. Universal Declaration of Human Rights (UDHR), adopted by the United Nations General Assembly, 1948.

Downloads

Published

2026-11-11

How to Cite

Maxmudova Shohsanam Ilhomjon qizi. (2026). RAQAMLI SUVERENITET TUSHUNCHASI VA TA‘MINLASH MEXANIZMLARI. IQRO , 24(02), 291–297. Retrieved from https://www.wordlyknowledge.uz/index.php/iqro/article/view/9844