This is an outdated version published on 2026-01-30. Read the most recent version.

BOLALAR RUHIY SALOMATLIGIDA ICHAK MIKROBIOTASINING BIOLOGIK AHAMIYATI

Authors

  • Abduraxmonov Tohirjon Ikromjon o’g’li, Mahmudjonova Sarvinoz Bahodirjon qizi Qo`qon Universiteti Andijon filiali

Keywords:

Ichak mikrobiotasi, bolalarda ruhiy salomatlik, mikrobiota-miya aksasi, disbakterioz, probiyotiklar, prebiotiklar, stress va ruhiy holat, psixobiotik terapiya, bolalar rivojlanishi, ruhiy kasalliklar oldini olish.

Abstract

Ichak mikrobiotasi bolalar sog‘ligi va rivojlanishida muhim omil hisoblanadi. So‘nggi tadqiqotlar ichak va miya o‘rtasidagi murakkab aloqa — mikrobiota-miya aksining mavjudligini ko‘rsatdi. Bu tizim ruhiy holat, stressga chidamlilik, xotira va diqqatga ta’sir qiladi. Bolalarda mikrobiotadagi buzilishlar, xususan, disbakterioz, xavotir va depressiya xavfini oshirishi mumkin. Probiyotik va prebiotiklar ichak mikrobiotasini muvozanatlashga yordam beradi, ruhiy salomatlikni yaxshilaydi. Ushbu maqolada mikrobiotaning bolalar ruhiy salomatligiga ta’siri, uning mexanizmlari va davolash usullari batafsil yoritilgan. Tadqiqotlar asosida kelajakda individual psixobiotik terapiya yo‘nalishlari ishlab chiqilishi mumkinligi ko‘rib chiqiladi. Bu mavzu bolalar sog‘lig‘i va ta’limida yangi imkoniyatlar yaratadi, shuningdek, psixiatriya va nevrologiyada innovatsion yondashuvlarga turtki bo‘ladi.

References

Dinan, T.G., Stanton, C., & Cryan, J.F. (2015). Psychobiotics: A novel class of psychotropic. Biological Psychiatry, 78(10), 701-712.

Cryan, J.F., & Dinan, T.G. (2012). Mind-altering microorganisms: The impact of the gut microbiota on brain and behaviour. Nature Reviews Neuroscience, 13(10), 701-712.

Bercik, P., & Collins, S.M. (2014). The effects of inflammation, infection and antibiotics on the microbiota-gut-brain axis. Advances in Experimental Medicine and Biology, 817, 279-289.

Foster, J.A., & McVey Neufeld, K.A. (2013). Gut-brain axis: How the microbiome influences anxiety and depression. Trends in Neurosciences, 36(5), 305-312.

Slykerman, R.F., et al. (2017). Probiotic supplementation in pregnancy and maternal depression and anxiety: A randomized controlled trial. Acta Psychiatrica Scandinavica, 135(5), 497-506.

Mayer, E.A., Knight, R., Mazmanian, S.K., Cryan, J.F., & Tillisch, K. (2014). Gut microbes and the brain: Paradigm shift in neuroscience. The Journal of Neuroscience, 34(46), 15490-15496.

Sharon, G., Sampson, T.R., Geschwind, D.H., & Mazmanian, S.K. (2016). The central nervous system and the gut microbiome. Cell, 167(4), 915-932.

Clarke, G., et al. (2013). Gut microbiota: The neglected endocrine organ. Molecular Psychiatry, 18(2), 133-142.

Sudo, N. (2014). Microbiome, HPA axis and production of endocrine neurotransmitters. Gut Microbes, 5(3), 382-387.

Hsiao, E.Y., et al. (2013). Microbiota modulate behavioral and physiological abnormalities associated with neurodevelopmental disorders. Cell, 155(7), 1451-1463.

Downloads

Published

2026-01-30

Versions

Issue

Section

Articles